ĐẠI HOÀNG

60 lượt xem

Yêu thích cây thuốc từ lúc còn bé, lớn lên đi đây đi đó nhưng trong lòng không lúc nào không nghĩ đến cây thuốc phương Đông. Đại dịch kéo đến cũng là cơ hội thực hiện ước mơ là hoàn thành quyển Ngũ hành Ngũ tạng, nhân điều kiện này tôi quyết hệ thống […]

Yêu thích cây thuốc từ lúc còn bé, lớn lên đi đây đi đó nhưng trong lòng không lúc nào không nghĩ đến cây thuốc phương Đông. Đại dịch kéo đến cũng là cơ hội thực hiện ước mơ là hoàn thành quyển Ngũ hành Ngũ tạng, nhân điều kiện này tôi quyết hệ thống một cây thuốc, vị thuốc thường dùng, để viết tài liệu cây thuốc tôi dựa vào 2 tài liệu chính:
  1. Dược tính ca quát (Tứ Bách Vị) của tác giả Cung Đình Hiển do Lương y Trần Đình Quảng biên soạn.
  2. Những Cây thuốc và Vị thuốc Việt Nam, tác giả Giáo sư Đỗ Tất Lợi
  3. Những kinh nghiệm trong mấy chục năm hành nghề thầy thuốc.
Hy vọng việc biên soạn sẽ giúp ích cho các bạn thích Cây cỏ cùng nhau nghiên cứu, sự sai sót trong quá trình biên soạn cũng là điều đương nhiên, ai thích thì chia sẻ không thích cũng đừng phê phán cho mất thì giờ…
Mỗi kỳ vài cây thuốc, bạn nào muốn nghiên cứu nên học thuộc câu thơ chữ Hán do lương y Trần Đình Quảch dịch, đó là kinh nghiệm mà tôi đã trãi qua bao nhiêu năm sống chết trong nghề…
ĐẠI HOÀNG
Đại hoàng khổ hàn
Thực nhiệt tích tụ
Quyên đàm nhuận táo
Sơ thông tiện bế
Dịch nghĩa
ĐẠI HOÀNG
Khổ hàn là vị Đại hoàng
Thực nhiệt tích tụ tiêu tan kịp thời
Tẩy đờm nhuận táo rỏ rồi
Đại tiện bí kết ai người bỏ qua
ỨNG DỤNG
Đại hoàng chủ yếu:
– Đại hoàng thông được kinh nguyệt ở đàn bà con gái, thông đại trường, tán bột hoặc mài với rượu dán vào chữa được những nơi nóng nẩy mụn nhọt có độc.
– Đại hoàng tuyên thông được tất cả mọi chứng thuộc khí, điều hòa được huyết mạch, nó thông lợi được quan tiết (khớp), tiêu tan chỗ ủng trệ,
– Đại hoàng tính của nó cực kỳ mãnh liệt, nên người ta thường gọi biệt hiệu của nó là Tướng quân, như bài ‘Tả Tâm Thang’ trị được chứng tâm khí bất túc mà tà khí thì có thừa vậy.
– Dùng Đại hoàng người ta chỉ biết nó có tác dụng khai thông được trì trệ, tiêu bế tắc và đẩy được tích trệ, chứ không biết rằng nó hay lưu hành được hỏa khí.
TÁC DỤNG DƯỢC LÝ CỦA ĐẠI HOÀNG:
– Cầm máu, rút ngăn thời gian đông máu, giảm tính thẩm thấu của các mao mạch, cải thiện sức bên của thành mạch, kích thích xuyên tủy tạo nhiều tiểu cầu.
– Lợi mật, tăng cơ bóp túi mật, làm giãn cơ vòng.
– Kháng khuẩn, chủ yếu là tụ cầu, liên cầu khuẩn lậu, trực khuẩn bạch hầu, phó thương hàn, kiết lỵ, ức chế một số vi khuẩn nấm và virus cảm lạnh.
– Gây mê, hạ huyết áp, kích thích tim mạch.
– Ức chế sự phát triển của tế bào ung thư, ngăn ngừa tình trạng chướng bụng do các bệnh viêm gan.
– Lợi tiểu, bảo vệ gan, giảm Cholesterol.
KIÊNG KỴ VÀ LƯU Ý KHI SỬ DỤNG ĐẠI HOÀNG
– Phụ nữ mang thai và đang cho con bú không nên sử dụng Đại hoàng.
– Phụ nữ kinh nguyệt không đều không nên dùng.
– Người bị bón do huyết ứ và người cao tuổi không được sử dụng Đại hoàng
– Người suy nhược cơ thể không nên dùng.
CÂY THUỐC THAY THẾ VỊ ĐẠI HOÀNG:
– Cây Muồng Trâu , trong dân gian còn gọi là Nam Đại Hoàng , tuy nhiên tính xổ của Muồng trâu nhẹ hơn
BÀI THUỐC CÓ VỊ ĐẠI HOÀNG
1. Trị chấn thương ứ huyết ở bên trong căng đầy:
– Đại hoàng, Đương quy, liều lượng bằng nhau, sao, nghiền nát. Mỗi lần uống 16g với rượu ấm.
2. Trị chấn thương ứ huyết một chỗ làm sốt về chiều:
– Đại hoàng bột, trộn nước gừng xức vào.
3. Trị bị đánh đập, gút sưng đau:
– Bột Đại hoàng trộn với giấm bôi vào.
4. Trị mụn nhọt sưng nóng đỏ:
– Bột Đại hoàng, trộn với giấm, bôi vào, khô thì thay cái mới, cho đến khi khỏi.
5. Trị vú sưng:
– Đại hoàng 40g, tán bột, nấu với rượu ngon thành cao, để dành, bôi thuốc lên miếng lụa, dán vào. Trước khi dán phải uống 1 muỗng với rượu nóng
6. Bài thuốc rượu để xoa bóp chữa bị đánh té ngã, ứ huyết, xưa đây là bài thuốc cho con nhà võ xoa bóp sau khi tập luyện (không được uống, không dụi vào mắt mũi) đây là bài thuốc võ gia truyền của môn phái Tây Sơn Nhạn
– Quy vĩ 20gr
– Hồng hoa 20gr
– Đào nhân 20gr
– Băng phiến 20gr
– Long não 20gr
– Tiểu hồi 20gr
– Đại hoàng 20gr
– Đại hồi 20gr
– Nhục quế 20gr
– Hạt mã tiền (sao đen) 20gr
– Nhũ hương 20gr
– Một dược 20gr
Ngâm với 2 lít rượu, ngâm được 5 hôm thì cho vào 1 lít dấm nuôi, sau 15 ngày là dùng được.
BS Dư Quang Châu
Chủ tịch Chi hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng TCLT
Viện trưởng Viện Bấm huyệt TCLT
(Còn tiếp)