MẠCH MÔN ĐÔNG

22 lượt xem

Yêu thích cây thuốc từ lúc còn bé, lớn lên đi đây đi đó nhưng trong lòng không lúc nào không nghĩ đến cây thuốc phương Đông. Đại dịch kéo đến cũng là cơ hội thực hiện ước mơ là hoàn thành quyển Ngũ hành Ngũ tạng, nhân điều kiện này tôi quyết hệ thống […]

Yêu thích cây thuốc từ lúc còn bé, lớn lên đi đây đi đó nhưng trong lòng không lúc nào không nghĩ đến cây thuốc phương Đông. Đại dịch kéo đến cũng là cơ hội thực hiện ước mơ là hoàn thành quyển Ngũ hành Ngũ tạng, nhân điều kiện này tôi quyết hệ thống một cây thuốc, vị thuốc thường dùng, để viết tài liệu cây thuốc tôi dựa vào 2 tài liệu chính:
1. Dược tính ca quát (Tứ Bách Vị) của tác giả Cung Đình Hiển do Lương y Trần Đình Quảng biên soạn.
2. Những Cây thuốc và Vị thuốc Việt Nam, tác giả Giáo sư Đỗ Tất Lợi
3. Những kinh nghiệm trong mấy chục năm hành nghề thầy thuốc.
Hy vọng việc biên soạn sẽ giúp ích cho các bạn thích Cây cỏ cùng nhau nghiên cứu, sự sai sót trong quá trình biên soạn cũng là điều đương nhiên, ai thích thì chia sẻ không thích cũng đừng phê phán cho mất thì giờ…
Mỗi kỳ vài cây thuốc, bạn nào muốn nghiên cứu nên học thuộc câu thơ chữ Hán do lương y Trần Đình Quảch dịch, đó là kinh nghiệm mà tôi đã trãi qua bao nhiêu năm sống chết trong nghề…
MẠCH MÔN ĐÔNG
Mạch môn cam hàn
Giải khát khư phiền
Bổ tâm thanh phế
Hư nhiệt tư an
Dịch nghĩa
Mạch môn tính vị cam hàn
Giải khát tư phiền là thuốc rất hay
Bổ tâm thanh phế xưa nay
Uống vào hư nhiệt tính này khắc yên
ỨNG DỤNG
Mạch môn chủ yếu:
1. Chữa chứng nóng nhiều vùng Tâm:
– Nhiệt thịnh ở huyết phận: tâm phiền bứt rứt cồn cào, sốt phát ban.
– Nhiệt làm tồn thương khí âm: tâm phiền khát nước, mồ hôi ra người mỏi mệt.
– Chân âm của Tâm bất túc: tâm phiền mất ngủ.
2. Dưỡng âm nhuận Phế: ho khan, ho ráo, lao nhiệt ho ra máu.
3. Bổ ích vị sinh tân dịch: miệng khô khát nước, đại tiện táo bón.
TÁC DỤNG DƯỢC LÝ CỦA MẠCH MÔN ĐÔNG:
* Thuốc có tác dụng tăng huyết lượng động mạch vành, bảo vệ bệnh thiếu máu cơ tim, cải thiện lực co bóp cơ tim và chống rối loạn nhịp tim, trên thực nghiệm, thuốc còn có tác dụng an thần.
* Trên thực nghiệm, tiêm bắp cho thỏ nước sắc Mạch môn: làm tăng đường huyết, nhưng cũng có báo cáo nói hạ đường huyết.
* Thuốc có tác dụng ức chế mạnh tụ cầu trắng, trực khuẩn đại tràng, trực khuẩn thương hàn . (trích yếu văn kiện nghiên cứu Trung dược, nhà xuất bản Khoa học Trung quốc 9165, trang 301).
BÀI THUỐC CÓ VỊ MẠCH MÔN ĐÔNG
1. CHỮA TRUỴ TIM MẠCH
Suy tim có chứng hư thóat ra mồ hôi nhiều, mạch nhanh huyết áp hạ
PHƯƠNG THANG: (Sinh mạch tán)
– Mạch môn 16g,
– Nhân sâm 20gr
– Ngũ vị tử 10gr
sắc uống, để bổ khí âm.
Trường hợp ra mồ hôi nhiều, bứt rứt khó chịu, gia:
– Hoàng kỳ 16gr
– Đương qui 12gr
– Chích thảo 06gr
sắc uống.
2. TRỊ BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH (tăng huyết lượng động mạch vành, bảo vệ bệnh thiếu máu cơ tim, cải thiện lực co bóp cơ tim và chống rối loạn nhịp tim)
PHƯƠNG THANG
– Mạch môn 30gr
Sắc uống, ngày uống 3 lần, liệu trình 3 – 18 tháng
BS Dư Quang Châu
Chủ tịch Chi hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng TCLT
Viện trưởng Viện Bấm huyệt TCLT
(Còn tiếp)